Jak pozbyć się elektryzowania ubrań — szybkie i trwałe sposoby na przyklejające się tkaniny

Sukienka przykleja się do rajstop, sweter „strzela” przy zdejmowaniu, a świeżo wysuszone koszulki sklejają się w stosie. To typowe objawy elektryczności statycznej, która pojawia się, gdy tkaniny ocierają się o siebie i wymieniają ładunki elektryczne. Problem nasila suche powietrze oraz częsty kontakt poliestru, nylonu i innych włókien syntetycznych.

Elektryzowanie ubrań da się ograniczyć na dwa sposoby: szybko rozładować już naładowaną tkaninę albo zmienić warunki prania, suszenia i przechowywania tak, aby ładunek powstawał znacznie rzadziej, informuje texasclub.pl. 

Dlaczego ubrania się elektryzują

Podczas tarcia elektrony mogą przechodzić z jednego materiału na drugi. Jedna powierzchnia zyskuje wtedy ładunek dodatni, druga ujemny, a przeciwne ładunki zaczynają się przyciągać. W suszarce bębnowej zjawisko wzmacniają ruch, kontakt różnych tkanin i utrata wilgoci. Whirlpool opisuje ten mechanizm jako efekt wymiany ładunków pomiędzy ubraniami podczas obracania się bębna.

Syntetyki są szczególnie podatne, ponieważ słabo odprowadzają ładunek i zwykle pochłaniają mniej wilgoci niż wiele włókien naturalnych. Poliester i nylon częściej pozostają więc naładowane po suszeniu niż bawełna. Northeastern University wskazuje, że naturalne włókna, takie jak bawełna, wełna, jedwab czy len, zwykle generują mniej elektryczności statycznej niż większość syntetyków.

„Gdy cząsteczek wody jest mniej, ładunki nie są tak łatwo rozpraszane, więc zaczynają się gromadzić”, Ivana Dimitrova, Northeastern University, tłum. z ang. Źródło

Im bardziej suche jest włókno i powietrze wokół niego, tym łatwiej o trwałe nagromadzenie ładunku.

Jak szybko pozbyć się ładunku z ubrania

Gdy ubranie już się przykleiło, nie trzeba go ponownie prać. Najszybsze metody działają przez dostarczenie niewielkiej ilości wilgoci albo umożliwienie odpływu ładunku przez materiał przewodzący. Jak pozbyć się elektryzowania ubrań tuż przed wyjściem? Najpraktyczniejsza jest krótka procedura:

1. Przesunąć metalowy wieszak po wewnętrznej stronie sukienki, spodni lub swetra. Metal pomaga odprowadzić nagromadzony ładunek.
2. Lekko spryskać problematyczne miejsce wodą z atomizera. Tkanina ma być jedynie delikatnie wilgotna, nie mokra.
3. Przy ubraniach noszonych na gołej skórze zastosować balsam do ciała i odczekać, aż się wchłonie. Wyższa wilgotność powierzchni skóry ogranicza przywieranie materiału.
4. W razie powtarzającego się problemu użyć antystatycznego sprayu do ubrań, zgodnie z instrukcją producenta i metką tkaniny.
5. Po zdjęciu ubrania kilka razy energicznie je strzepnąć i zawiesić osobno, zamiast odkładać na syntetyczny koc, fotel lub stos innych rzeczy.

Kilka kropel wody potrafi zadziałać szybciej niż ponowne prasowanie, ponieważ problemem jest ładunek, a nie zagniecenie.

Co zmienić podczas prania i suszenia

Najtrwalszy efekt daje ograniczenie tarcia i przesuszania. Przy częstym problemie syntetyczne bluzki, legginsy, bieliznę sportową czy poliestrowe sukienki można prać i suszyć oddzielnie od bawełnianych ręczników oraz innych mocno trących tkanin. Whirlpool zaleca rozdzielanie syntetyków od włókien naturalnych, a także unikanie nadmiernego wysuszania.

Suszarka nie musi pracować do momentu, w którym każda rzecz jest całkowicie pozbawiona wilgoci. Program z czujnikiem wilgotności lub krótszy cykl może ograniczyć elektryzowanie. Pomaga też suszenie na powietrzu, ponieważ eliminuje intensywne tarcie w obracającym się bębnie.

Środki zmiękczające zmniejszają tarcie między włóknami, ale nie są uniwersalnym rozwiązaniem. Producent Maytag ostrzega, że ich osad może wpływać na właściwości odzieży sportowej, mikrofibry, ręczników oraz materiałów ognioodpornych lub hydrofobowych.

„Wilgotność powietrza działa jak przewodnik i sprzyja wymianie ładunków”, podaje Biuro Bezpieczeństwa, Zdrowia i Środowiska Uniwersytetu Barcelońskiego, tłum. z ang. Źródło

Wilgotność w domu i dobór tkanin

Jeżeli problem pojawia się głównie zimą, przyczyną często jest bardzo suche powietrze w ogrzewanym mieszkaniu. Nawilżacz może zmniejszyć skłonność tkanin do gromadzenia ładunku, ale urządzenie trzeba regularnie myć i wymieniać w nim wodę. Uniwersytet Barceloński wprost zaleca podnoszenie wilgotności, gdy wentylacja lub ogrzewanie nadmiernie wysuszają otoczenie.

Przy zakupie ubrań znaczenie ma skład. Bawełna i len zwykle sprawiają mniej problemów niż poliester lub nylon, choć każda tkanina może się naelektryzować w odpowiednich warunkach. Mieszanka z dużą zawartością syntetyku nadal może przyklejać się do rajstop, podszewki czy skóry, szczególnie po mocnym wysuszeniu.

Jeżeli jedna konkretna sukienka elektryzuje się zawsze, problemem bywa nie sam materiał, lecz połączenie sukienki, podszewki i rajstop.

Domowe sposoby, które mają sens

Wśród domowych sposobów na elektryzujące się ubrania najlepiej wybierać metody o prostym mechanizmie: trochę wilgoci, mniej tarcia albo odprowadzenie ładunku. Metalowy wieszak, lekko wilgotna ściereczka, suszenie na powietrzu i oddzielanie syntetyków spełniają te warunki.

Ocet pojawia się w wielu poradach, ale nie należy traktować go jako obowiązkowego dodatku do każdego prania. Whirlpool ostrzega, że kwasowy roztwór może z czasem szkodzić niektórym gumowym elementom pralki i części delikatnych tkanin; producent sugeruje zachowanie ostrożności i kontrolę zaleceń na metce.

„Elektryzowanie to w praktyce wymiana ładunków elektrycznych między ubraniami podczas ich obracania”, wyjaśnia Whirlpool, tłum. z ang. Źródło

Jeżeli celem jest jak rozładować elektryczność statyczną z ubrań bez chemii, najpewniejszy zestaw to metal, niewielka wilgoć i ograniczenie przesuszania. Kulki do suszarki mogą dodatkowo rozdzielać rzeczy w bębnie i zmniejszać ich sklejanie; modele wełniane mogą też pomagać utrzymać nieco więcej wilgoci podczas cyklu.

Najczęstsze błędy, przez które tkaniny nadal się kleją

• Suszenie syntetyków długo po osiągnięciu właściwego poziomu suchości.
• Łączenie poliestru i nylonu z dużą ilością innych tkanin w jednym gorącym cyklu.
• Przechowywanie naelektryzowanych rzeczy w mocno ściśniętym stosie.
• Stosowanie płynu zmiękczającego do każdej tkaniny bez sprawdzenia metki.
• Ignorowanie bardzo suchego powietrza w pomieszczeniu.
• Poleganie wyłącznie na jednorazowym sprayu, gdy źródłem problemu jest sposób suszenia.

Najtrwalsze rozwiązanie nie polega na usuwaniu efektu dopiero po założeniu ubrania, lecz na ograniczeniu tarcia i przesuszenia już podczas suszenia.

Najczęstsze pytania

Co zrobić, żeby ubrania się nie elektryzowały po suszeniu?

Najpierw skrócić suszenie, korzystać z czujnika wilgotności, jeśli suszarka go ma, i rozdzielać syntetyki od włókien naturalnych. Pomaga również suszenie części garderoby na powietrzu. To najprostsza odpowiedź na pytanie co zrobić żeby ubrania się nie elektryzowały regularnie.

Jak szybko usunąć elektryzowanie z sukienki?

Przesunąć metalowy wieszak po wewnętrznej stronie materiału albo lekko zwilżyć tkaninę mgiełką wody. Przy sukience przyklejającej się do nóg może pomóc również balsam na dobrze wchłoniętej, suchej skórze.

Czy płyn do płukania usuwa elektryzowanie?

Może je ograniczyć, ponieważ powleka i wygładza włókna, zmniejszając tarcie. Nie powinien być jednak automatycznie stosowany do odzieży sportowej, mikrofibry, ręczników oraz materiałów o specjalnych właściwościach.

Czy nawilżacz powietrza pomaga na elektryzujące się ubrania?

Tak, gdy problem wiąże się z bardzo suchym powietrzem. Większa ilość wilgoci ułatwia rozpraszanie ładunków, dlatego elektryzowanie zwykle słabnie. Nawilżacz musi być regularnie czyszczony.

Które materiały elektryzują się najmocniej?

Najczęściej problem dotyczy poliestru, nylonu i innych syntetyków o słabej zdolności odprowadzania ładunku. Bawełna, len, jedwab i wełna zwykle elektryzują się mniej, szczególnie gdy powietrze nie jest przesuszone.

Więcej przydatnych informacji znajdą Państwo na naszej stronie. Polecamy także przeczytać: Co zrobić, gdy buty obcierają — domowe sposoby na otarcia i profilaktyka pęcherzy