Dobrze zorganizowana kuchnia nie potrzebuje dziesiątek pojemników ani kosztownej przebudowy. Największą różnicę daje przypisanie przedmiotów do konkretnych czynności, wykorzystanie niewykorzystanej wysokości szafek oraz ograniczenie liczby rzeczy przechowywanych na blacie.
Jak zorganizować kuchnię, aby system działał nie tylko przez tydzień po sprzątaniu? Podstawą jest układ oparty na codziennym sposobie gotowania, a nie na przypadkowym rozmieszczeniu wolnych półek, informuje texasclub.pl.
Najlepsze miejsce dla przedmiotu to nie miejsce, w którym się mieści, lecz miejsce, w którym jest potrzebny.
1. Organizacja kuchni zaczyna się od redukcji zawartości
Organizacja kuchni krok po kroku powinna rozpocząć się przed zakupem organizerów. Najpierw trzeba zobaczyć całą zawartość szafek i określić, co faktycznie zajmuje przestrzeń.
Nie ma sensu projektować systemu przechowywania dla pięciu uszkodzonych pojemników, podwójnych miarek, nieużywanej zastawy czy produktów spożywczych po terminie. Dopiero po ograniczeniu zawartości wiadomo, ile miejsca naprawdę potrzeba.
Praktyczna kolejność wygląda następująco:
- Opróżnić jedną kategorię, np. szuflady z przyborami albo zapasy suche.
- Usunąć produkty przeterminowane, uszkodzone i przedmioty bez praktycznego zastosowania.
- Połączyć duplikaty i kompletować pokrywki z właściwymi pojemnikami.
- Podzielić pozostałe rzeczy według funkcji.
- Dopiero wtedy wyznaczyć miejsce dla każdej kategorii.
Podejście jest zbieżne z metodą opisywaną na oficjalnej stronie KonMari, gdzie decyzja o pozostawieniu przedmiotów poprzedza ich ostateczne rozmieszczenie.
“Does this spark joy?”
Marie Kondo, KonMari.
W kuchni samo kryterium „radości” nie wystarcza, ponieważ część przedmiotów ma przede wszystkim funkcję użytkową. Trafniejsze pytania dotyczą częstotliwości używania, stanu technicznego i możliwości zastąpienia danego przedmiotu innym.
2. Strefy w kuchni skracają drogę między czynnościami
Najbardziej funkcjonalne strefy w kuchni wynikają z kolejności pracy. Produkty trafiają z miejsca przechowywania na blat, następnie do obróbki cieplnej, a użyte naczynia do strefy zmywania.
IKEA w swoim oficjalnym poradniku organizacji szafek wskazuje m.in. strefy przygotowania, gotowania, czyszczenia i przechowywania oraz rekomenduje umieszczanie używanych przedmiotów blisko miejsca wykonywania danej czynności.
| Strefa | Co powinno się w niej znaleźć | Typowe miejsce |
|---|---|---|
| Zapasy | makarony, ryż, konserwy, suche produkty | wysoka szafka, spiżarnia |
| Przygotowanie | noże, deski, miski, tarki | szuflady pod głównym blatem |
| Gotowanie | garnki, patelnie, łopatki, przyprawy | okolice płyty grzewczej |
| Zmywanie | detergenty, worki, środki czystości | szafka pod zlewem |
| Serwowanie | talerze, kubki, sztućce | między zmywarką a stołem |
Nie każda kuchnia pozwala stworzyć pięć całkowicie oddzielonych obszarów. W małym pomieszczeniu jedna szafka może obsługiwać dwie funkcje, lecz zawartość nadal powinna być podzielona wewnętrznie.
Im częściej wykonywana jest dana czynność, tym krótsza powinna być droga do potrzebnych przedmiotów.
“A pro tip is to put things you use the most as accessible as possible.”
IKEA.
3. Przestrzeń pionowa pozwala odzyskać niewykorzystane centymetry
W wielu szafkach problemem nie jest mała powierzchnia, lecz niewykorzystana wysokość. Jeden stos talerzy zajmuje na przykład dolną część półki, podczas gdy kilkanaście centymetrów powyżej pozostaje pustych.
Dobre przechowywanie w kuchni wykorzystuje tę przestrzeń przez dodatkowe półki, podwieszane koszyki, stojaki i pionowe przegrody. IKEA wskazuje wkłady półkowe jako sposób wykorzystania przestrzeni pomiędzy standardowymi półkami.
Najbardziej praktyczne rozwiązania to:
- dodatkowe półki wkładane do wysokich szafek;
- pionowe stojaki na deski, tace i pokrywki;
- haczyki lub relingi na wewnętrznych stronach drzwiczek;
- pojemniki ustawiane jeden nad drugim;
- wysuwane kosze w głębokich dolnych szafkach;
- płytkie organizery montowane na drzwiach.
Pionowe ustawienie desek do krojenia czy blach ma jeszcze jedną zaletę: nie trzeba podnosić całego stosu, aby wyjąć jeden element.
Przestrzeń pionowa powinna poprawiać dostępność, a nie tworzyć kolejną warstwę trudnych do wyjęcia przedmiotów.
4. Szuflady i szafki wymagają różnych zasad
Dobra organizacja szafek kuchennych nie polega na stosowaniu tego samego typu pojemników wszędzie. Głęboka szuflada daje widok z góry, natomiast tradycyjna szafka wymaga sięgania w głąb.
Dlatego garnki, patelnie, pojemniki i większe zapasy dobrze funkcjonują w wysuwanych szufladach. W szafkach z półkami lepiej przechowywać rzeczy rzadziej używane albo zastosować kosze, które można wyjąć w całości. Oficjalne materiały IKEA wskazują także rozwiązania wysuwane jako sposób poprawy dostępu do pełnej głębokości szafki.
Co powinno znaleźć się na wysokości dłoni
Najłatwiej dostępna przestrzeń powinna obsługiwać codzienność:
- szklanki i kubki;
- podstawowe talerze;
- sztućce;
- najczęściej używane przyprawy;
- główne noże i deski;
- patelnia lub garnek używane kilka razy w tygodniu.
Wyższe półki nadają się na naczynia okazjonalne, sprzęt sezonowy i zapasy. Najniższe przestrzenie można przeznaczyć na ciężkie garnki, duże misy i urządzenia, których nie trzeba podnosić ponad wysokość ramion.
5. Blat roboczy nie powinien pełnić funkcji magazynu
Przepełniony blat ogranicza miejsce do przygotowywania posiłków i utrudnia czyszczenie. Stałe miejsce na powierzchni roboczej powinny mieć wyłącznie przedmioty używane na tyle często, że każdorazowe chowanie byłoby niepraktyczne.
Ekspres do kawy może pozostać na blacie przy codziennym użyciu. Gofrownica wyjmowana raz w miesiącu powinna znaleźć się w szafce.
Przydatna jest prosta klasyfikacja:
| Częstotliwość użycia | Najlepsza lokalizacja |
| codziennie | blat lub pierwsza szuflada |
| kilka razy w tygodniu | łatwo dostępna szafka |
| kilka razy w miesiącu | dalsza półka |
| sezonowo | górna lub mniej dostępna przestrzeń |
Takie rozmieszczenie ogranicza liczbę rzeczy pozostających „tymczasowo” na blacie przez wiele tygodni.
6. Jak utrzymać porządek bez ciągłego reorganizowania
Trwały porządek w kuchni zależy bardziej od prostych reguł niż od liczby organizerów. Każdy przedmiot potrzebuje miejsca, do którego można odłożyć go bez przekładania trzech innych rzeczy.
Profesjonalna organizatorka Julie Morgenstern opisuje organizowanie jako umiejętność, której można się nauczyć, a system powinien odpowiadać naturalnym nawykom i priorytetom użytkownika. Takie podejście przedstawia na swojej oficjalnej stronie poświęconej metodzie Organizing from the Inside Out.
“Getting organized is a skill that anyone can learn.”
Oficjalny opis metody Julie Morgenstern.
System łatwiej utrzymać, gdy obowiązują trzy zasady: nowe zakupy trafiają od razu do konkretnej kategorii, zapasy są widoczne, a przepełniony pojemnik oznacza konieczność redukcji zawartości, nie zakup kolejnego pojemnika.
Organizer nie tworzy porządku samodzielnie; porządek tworzy jasno określone miejsce dla konkretnej kategorii.
Najczęściej zadawane pytania
Od czego zacząć organizowanie kuchni?
Od jednej kategorii, a nie od całego pomieszczenia naraz. Dobrym początkiem są przybory kuchenne, pojemniki na żywność albo szafka z suchymi produktami. Po redukcji zawartości można przypisać kategorię do właściwej strefy.
Ile stref powinna mieć kuchnia?
Najczęściej wystarcza od czterech do pięciu funkcji: przechowywanie żywności, przygotowanie, gotowanie, zmywanie i serwowanie. W niewielkiej kuchni kilka stref może korzystać z tej samej szafki.
Jak wykorzystać wysokie szafki kuchenne?
Najwyższe półki powinny przechowywać lekkie i rzadko używane przedmioty. Dodatkowe wkłady półkowe pozwalają podzielić dużą wysokość na dwa poziomy bez przebudowy mebli.
Co zrobić z bardzo głębokimi szafkami?
Najpraktyczniejsze są wysuwane kosze, szuflady wewnętrzne albo pojemniki, które można wyjąć w całości. Luźne ustawianie drobnych produktów jeden za drugim powoduje, że zawartość tylnej części szybko przestaje być widoczna.
Jak często reorganizować kuchnię?
Pełna reorganizacja nie powinna być regularnym obowiązkiem. Lepiej raz na kilka miesięcy usunąć nadmiar z jednej problematycznej kategorii i skorygować miejsce przedmiotów, których sposób używania się zmienił.
Czy wszystkie produkty spożywcze warto przesypywać do pojemników?
Nie. Pojemniki mają sens przede wszystkim dla produktów kupowanych regularnie, podatnych na rozsypywanie lub przechowywanych w niepraktycznych opakowaniach. Przesypywanie wszystkiego zwiększa liczbę czynności i może utrudniać kontrolę dat przydatności.
Więcej przydatnych informacji znajdą Państwo na naszej stronie. Polecamy także przeczytać: Jak przechowywać ubrania sezonowe — porządek w szafie przez cały rok
